
Негізгі бет
Жаңалықтар
28.11.2025
С.СӘДУАҚАСОВТЫҢ 125 ЖЫЛДЫҒЫНА АРНАЛҒАН КОНФЕРЕНЦИЯ ӨТТІ
Бүгін Абай университетінің Тарих және құқық факультетінде мемлекет және қоғам қайраткері Смағұл Сәдуақасовтың туғанына 125 жыл толуына арналған «Смағұл Сәдуақасов: уақыт және мұра» халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция өтті. Жиынға Өзбекстан, Татарстан, Әзірбайжан, Қырғыстан және Қазақстанның белгілі тарихшылары мен жас зерттеушілері қатысты. Конференцияда тарихи тұлғаның өмір жолындағы елеулі еңбектері мен белестері, қоғамдық жұмыстары және асыл мұрасы туралы баяндамалар оқылды. Абай атындағы ҚазҰПУ-дың Басқарма-төрағасы Ректор Болат Тілеп мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың құттықтауын жеткізді.
«Смағұл Сәдуақасұлы – халқымыздың біртуар перзенті. Ол күрделі кезеңде маңызды мемлекеттік қызметтерді абыроймен атқарып, көптеген игі бастамаға ұйытқы болды. Тұңғыш қазақ драма театрының ашылуына, қазақ педагогика институтының іргелі оқу орнына айналуына ықпал етті. Халқымыз Смағұл Сәдуақасұлының есімін ешқашан ұмытпайды. Оның өнегелі өмірі өскелең ұрпаққа әрдайым үлгі», – деп жазылған Президент құттықтауында. Абай университетінің ректоры Болат Анапияұлы тарихи тұлғаның университет тарихындағы елеулі еңбегіне тоқталып, халықаралық конференция жұмысына сәттілік тіледі. – Биыл еліміздің көрнекті қайраткері Смағұл Сәдуақасовтың туғанына 125 жыл толып отыр. Ол Абай атындағы қазақ ұлттық педагогикалық университетінің қалыптасуына тікелей атсалысқан тарихи тұлғалардың бірі. Күні кеше Ташкент қаласындағы Смағұл Сәдуақас алғашқы ректоры болған Қазақ педагогикалық институтының орнындағы Өзбекстан ұлттық университетінің ректорымен кездесіп ынтымақтастық туралы меморандумға қол қойдық. Соның негізінде, университетіміздің тарихи бастауындағы тұлғаларға қатысты архивтік материалдарды бөлісу туралы келісімге келдік, – деді Болат Анапияұлы.
Халықарлық ғылыми-практикалық конференция төрт секциялық бөлім бойынша жалғасты. Қоғам қайраткерінің жастар саясатына, жоғары мектеп қалыптастыруға, мемлекеттік тіл болашағына және қоғамдық ғылымдарға қосқан өлшеусіз үлесі зерделенді. Ұлттық ғылым академиясының академигі, белгілі ғалым Мәмбет Қойгелді «С.Сәдуақасұлының советтік билікке айтқан сыны және оның бүгінгі өзектілігі» туралы баяндама жасады. Тарихи тұлғаның ХХ ғасырдың басындағы қазақ даласындағы оқиғаларға байланысты жазбаларын архивтік материалдардан көрсетті.
– Тарихнамада Совет үкіметіне оппозициялық күштер болған жоқ деген пікір үстемдігі болған. Шын мәнінде, ХХ ғасырдың 20-30 жылдарында советтік билікке альтернативті ұстанымдар болған. Тарихи оппозициялық қозғалыс дегенде ең алдымен айтылатын тұлға – Смағұл Сәдуақасов. Соңғы жылдары «Алашорда ісі» деген 12 томдық жинақ жарық көрді. Сол жинақта қоғам қайраткерінің оппозициялық ұстанымы байланысты материалдар берілді. Ғалымдар мен жас зерттеушілер соған көңіл аударса, тарихи шындыққа қол жеткізуге пайдалы болмақ, – деді академик Мәмбет Құлжабайұлы.
Сонымен қатар, жиынға ҚР ҰҒА академигі Ханкелді Әбжанов, филология ғылымдарының докторы, профессор Айгүл Ісмақова, тарих ғылымдарының кандидаты Бейбіт Қойшыбай және т.б. ғалымдар тұлғатануға байланысты баяндама жасады. Қырғыстан, Өзбекстан және Әзірбайжан зерттеушілері Смағұл Сәдуақасов және оның замандастары, репрессия құрбандары мен тарихи кезеңдері турасында зерттеулерімен бөлісті.
Абай атындағы ҚазҰПУ Баспасөз қызметі
|